| | Yoga tegen RSI: verkeerde kracht omzetten in goede
Publicatie
Recensie uit het Financieel Dagblad (februari 2001) door Bruno de Haas
AMSTERDAM – De gekkekoeienziekte kan sommige mensen behoeden voor een andere epidemie, ‘muisarm’. Als wij minder vlees eten, krijgen slachterijen minder werk voor uitbeners – de mannen die runderen in een handomdraai in stukken snijden. En hoewel uitbeners nooit achter een computer zitten, behoren zij tot een beroepsgroep met een verhoogde kans op Repetitive Strain Injury (RSI), zoals de muisarm officieel heet.
Daarmee hebben uitbeners meer gemeen met caissières, musici en redacteuren dan je op het eerste gezicht zou denken: werk waarin je vaak langdurig gebogen, scheef of gedraaid zit of staat, meet een eenzijdige belasting van tillende, snijdende of ‘muizende’armen. Een stijve nek, pijnlijke schouders of een zere rug zijn meestal een voorteken van RSI, die steeds meer mensen arbeidsongeschikt maakt.
Voor sommige beroepsgroepen – fysiotherapeuten, mensendiecktherapeuten, chirurgen – betekent de uitdijende groep RSI-patienten nieuwe klandizie voor hun diensten: massages, fitness-oefeningen, houdingscorrecties en in noodgevallen zelfs het verwijderen van knellende ribben. Wie zelf met RSI kennis heeft gemaakt, zoals ondergetekende, en zijn eigen ervaring combineert met de lotgevallen van collega’s en vrienden, weet dat gangbare therapieën de muisarm zelden genezen.
De Amsterdamse yogaleraar Gert van Leeuwen heeft een RSI-therapie ontwikkeld die zich niet concentreert op de plaats van de pijn (vaak schouder, onderarm of vinger), maar op het lichaamsdeel waar volgens hem meestal de bron van het probleem ligt: de rug, in het bijzonder de bovenrug. In Stop RSI beschrijft Van Leeuwen zijn visie op RSI en de behandelingsmethode die hij al enkele jaren in zijn eigen instituut toepast. De effectiviteit van de methode heb ik zelf ervaren. Een jaar geleden had ik dit artikel niet kunnen tikken.
‘Bijna honderd procent van alle kinderen wordt recht geboren, bijna alle volwassenen zijn dit niet meer’, constateert Van Leeuwen in zijn inleiding. In de loop van de jaren leert bijna iedereen zich een kromme of scheve voorkeurshouding aan, die volgens de yogadocent grote gevolgen heeft voor het gebruik van de spieren. De wervelkolom verstart en vervormt. Om toch rechtop te staan of zitten compenseert de rug dit met extra spierkracht waardoor we stijver worden en sneller vermoeid raken. Bij zwaar werk en stress kan RSI volgens Van Leeuwen dan toeslaan.
Zijn oefeningen zijn erop gericht om de opgebouwde stress – ‘een kracht die op de verkeerde plaats zit’- te verplaatsen naar de plek waar de kracht wél hoort te zitten. Ontspanning (massage of de sauna) schiet volgens Van Leeuwen tekort, omdat passieve rust niet voor een sterke beweeglijke rug kan zorgen waarin alle wervels op de juiste plaats vallen.
Zo zal de vooroverhangende houding waarin de meeste beeldschermwerkers zijn geschoten –met uitgestoken nek naar je tekst turen- moeten worden teruggebogen naar een positie waarin het hoofd recht op de schouders staat. Het ingedeukte borstbeen moet weer vooruit staan.
Fysiotherapeuten en mensendiecktherapeuten zullen hetzelfde advies geven. Zo gezegd is alleen niet zo gedaan. De waarde van iedere therapie staat of valt met de doeltreffendheid van de oefeningen. Van Leeuwen laat mensen op hun schouders staan, achteroverbuigen op een houten boogje en strekken op een vilten rolletje. Hoe exotisch deze oefeningen ook klinken, zij gaan met een Hollandse directheid op hun doel af.
Yoga staat voor veel mensen gelijk aan meditatie, de yogatherapie van Van Leeuwen staat gelijk aan flink aanpakken. Het is een nuchtere benadering van een lichamelijk probleem, waarin alles draait om botten, spieren, bloedcirculatie en ademhaling. Aan de hand van beschrijvingen van de oefeningen plus tekeningen van goede/verkeerde houdingen helpt Stop RSI de doe-het-zelver op weg. Doorzettingsvermogen en discipline zijn een voorwaarde voor succes, zo houdt Van Leeuwen de lezer voor. Zeker in het begin. De eerste keer dat je op je hoofd staat, mis je toch de grond onder je voeten.
Stop RSI – Een nieuwe methode waarmee je aan het werk kunt’, Gert van Leeuwen, Uitgeverij J.H. Gottmer/H.J.W. Becht, 134 blz f 20,90, ISBN 90 6834 184 7
Bestellen
| | |
|